Een gewone frikandel is meestal niet glutenvrij. De klassieke Nederlandse frikandel bevat tarwebloem of paneermeel als bindmiddel, waardoor hij gluten bevat. Voor mensen met coeliakie of een glutenintolerantie is de standaard frikandel dus geen veilige keuze. Gelukkig zijn er inmiddels glutenvrije alternatieven te koop.

Waarom een gewone frikandel gluten bevat

Een frikandel is een gekruid vleesproduct, gemaakt van gemengd vlees zoals kip, varken en rund. Om de worst zijn stevige structuur te geven, voegen fabrikanten bindmiddelen toe. In de meeste recepturen is dat tarwebloem of een andere graansoort die gluten bevat. Tarwe staat op de verplichte allergenenlijst en moet op de verpakking worden vermeld. Check je het etiket van een willekeurige supermarktfrikandel, dan zie je vrijwel altijd “tarwe” in de ingrediëntenlijst staan.

Naast de ingrediënten speelt ook kruisbesmetting een rol. In fabrieken waar zowel gewone als glutenvrije producten worden gemaakt, kan glutenvrij vlees in contact komen met glutenhoudende stoffen. Voor mensen met coeliakie is dat al genoeg om klachten te krijgen.

Is een frikandel glutenvrij te koop?

Ja, er zijn glutenvrije frikandellen. Een bekend voorbeeld is de Consenza Gluten Free Dutch Frikandel, die bij Jumbo wordt verkocht in een verpakking van 5 stuks à 70 gram. Op de verpakking staat “wheat and lactose free”, wat betekent dat zowel tarwe als lactose zijn vermeden. De Consenza-frikandel is diepgevroren en moet bewaard worden bij -18°C.

Het aanbod van glutenvrije frikandellen is beperkter dan het reguliere assortiment. Niet elke supermarkt heeft ze, en bij de meeste snackbars of frituurzaken vind je ze niet. Wil je zeker zijn dat je een glutenvrije frikandel eet, dan is thuis bereiden de veiligste optie.

Wat je op het etiket moet checken

Bij het kopen van een frikandel, glutenvrij of niet, let je op twee dingen. Zoek eerst naar een duidelijke glutenvrij-vermelding of een erkend glutenvrij-logo (het internationale logo toont een doorgestreepte tarweaar). Lees daarna de ingrediëntenlijst op tarwe, gerst, rogge, spelt en andere glutenbevattende granen. Fabrikanten zijn verplicht deze stoffen vet of onderstreept te markeren in de ingrediëntenlijst.

Let ook op de “kan sporen bevatten van…”-melding. Die is niet verplicht maar wordt door veel fabrikanten vrijwillig toegevoegd. Voor mensen met coeliakie is zo’n melding een serieus signaal om het product te vermijden.

Glutenvrije frikandel thuis bereiden of kopen?

De glutenvrije frikandellen die je in de winkel koopt, bereid je gewoon in de frituur of in de oven, net als een gewone frikandel. Gebruik wel een schone frituurmand of -pan als je thuis ook reguliere producten frituurt, want resten van glutenhoudend beslag of paneermeel kunnen voor kruisbesmetting zorgen.

Ben je op zoek naar een glutenvrije frikandel buiten de supermarkt? Sommige gespecialiseerde glutenvrije webshops verkopen diepvriesvarianten. Bij frituurzaken of snackbars is het aanbod vooralsnog erg beperkt, en er is vrijwel altijd risico op kruisbesmetting door het gebruik van dezelfde frituurmand voor glutenhoudende producten.

Kortom: de standaard frikandel is niet glutenvrij, maar glutenvrije varianten zijn wel degelijk verkrijgbaar. Check het etiket altijd goed, koop bij een betrouwbare winkel en bereid de frikandel thuis met een schone pan om kruisbesmetting te voorkomen. Zo kun je als glutenvrije eter toch gewoon genieten van dit Nederlandse snackklassieker.